Ағылшын тіліндегі 12 шақ: ережелер, формулалар және мысалдар

Ағылшын тіліндегі 12 шақ

All English Tenses

Шақ формаларын, қолданылуын және мысалдарын жүйелі түрде түсіндіру

Орындаған

Тексерген

[Ұйымның атауы]

Мазмұны

2

• Шақ жүйесінің логикасы

• Present тобы: осы уақыт және нәтиже

• Past тобы: өткен оқиғалар мен реттілік

• Future тобы: жоспар, болжам және аяқталу шегі

• Жалпы кесте және шақты таңдау алгоритмі

Сызба: уақыт пен әрекет сипатының байланысы

Уақыт

Present

Past

Future

Simple

Continuous

Perfect

Perfect Continuous

Шақтарды түсінудің негізгі моделі

3

Уақыт + әрекет сипаты = сөйлемнің мағынасы

• Simple: факт, әдет немесе оқиға

• Continuous: белгілі сәтте жүріп жатқан әрекет

• Perfect: нәтижеге немесе алдыңғы оқиғаға назар

• Perfect Continuous: әрекеттің ұзақтығына назар

Көрнекі иллюстрация: өткеннен болашаққа дейінгі уақыт сызығы

Терминологиялық ескерту: Cambridge Grammar ағылшын тілінде қатаң мағынада present және past формаларын бөледі, ал future мағына әртүрлі құрылымдармен беріледі. [3]

Present Simple және Present Continuous

4

Осы шақ: әдет пен дәл қазіргі әрекет

Қолданылуы

• Күнделікті әдет, жалпы факт

• Дәл қазір немесе уақытша жүріп жатқан әрекет

Формула

Subject + V1(s/es) | Subject + am/is/are + V-ing

Мысал

I go to school every day.

I am reading a book now.

Көмекші сөздер: always, usually, every day | now, at the moment

British Council, Present tense және Verb phrases. [2; 7]

Present Perfect және Present Perfect Continuous

5

Осы шақ: нәтиже мен ұзақтық

Қолданылуы

• Өткен әрекеттің қазіргі нәтижесі

• Өткенде басталып, қазірге дейін жалғасқан әрекет

Формула

Subject + have/has + V3 | Subject + have/has been + V-ing

Мысал

I have finished my homework.

I have been studying for two hours.

Көмекші сөздер: already, just, yet | for, since, lately

Cambridge Grammar, Present perfect simple or present perfect continuous. [5]

Past Simple және Past Continuous

6

Өткен шақ: оқиға мен үдеріс

Қолданылуы

• Өткенде аяқталған оқиға

• Өткендегі белгілі сәтте жүріп жатқан әрекет

Формула

Subject + V2 | Subject + was/were + V-ing

Мысал

I watched a movie yesterday.

She was cooking when I came.

Көмекші сөздер: yesterday, ago, last week | while, when

British Council, Past tense және Verb phrases. [1; 2]

Past Perfect және Past Perfect Continuous

7

Өткен шақ: реттілік пен оған дейінгі ұзақтық

Қолданылуы

• Өткендегі басқа оқиғадан бұрын аяқталған әрекет

• Өткендегі белгілі нүктеге дейін созылған әрекет

Формула

Subject + had + V3 | Subject + had been + V-ing

Мысал

I had finished my work before he came.

I had been studying for three hours before my friend came.

Көмекші сөздер: before, after, by the time | for, since, all day

British Council, Past tense. [1]