Аннотация (аңдатпа) жазу: түрлері, көлемі және ережелері
Аннотация — жұмыстың тақырыбын, мақсатын, әдістерін және негізгі нәтижелерін қысқаша баяндайтын мәтін; қазақ тіліндегі ғылыми басылымдарда ол көбінесе аңдатпа деп аталады.
Оны мақала авторлары, дипломдық жұмыс пен диссертация жазатын студенттер мен магистранттар, кітап шығаратын педагогтар дайындайды.
Құжатта не болады
- АҢДАТПА тақырыбы, берілсе — автор мен жұмыс атауы
- Өзектілік, мақсат, әдістер, негізгі нәтижелер мен маңызы туралы байланысқан мәтін
- Ғылыми мақалаға 5–8 түйін сөз
- Диплом мен диссертацияға: нысан мен пән, жаңалық және жұмыстың құрылымы
- Кітапқа: мазмұны, ерекшелігі және кімге арналғаны
- Сұралса, қазақ, орыс және ағылшын тілдеріндегі бөлек нұсқалар
Әдеттегі құрылымы
- Жұмыстың атауы мен авторы (берілсе)
- АҢДАТПА
- Аннотация мәтіні
- Түйін сөздер
Көлемі мен рәсімделуі
Ғылыми мақала аннотациясы әдетте 150–250 сөз (немесе журнал шегі), диплом мен диссертацияға 150–300 сөз, кітапқа 500–1000 таңба, баяндама немесе құжатқа 100–200 сөз.
Рәсімделуі: Times New Roman 14 pt (журнал талап етсе 12 pt), түйін сөздер бөлек жолда, әр тілдегі нұсқа бөлек бетте. Журналдар мен университеттердің талаптары әр түрлі, оларды тіркеген жөн.
ЖИ агенті қалай көмектеседі
- Жұмысты (мақала, диплом, кітап) файл ретінде тіркейсіз немесе тақырыбын, мақсатын, әдістері мен нәтижелерін сипаттайсыз.
- Аннотация түрін, тілдерін және журналдың шектеулерін көрсетесіз.
- ЖИ агенті жұмысты толық оқып, нақты әдістер мен нәтижелерді атайды, сөйлемдерді жұмыстан көшірмейді.
- Мәтінді тексеріп, журнал талабымен салыстырып, жұмысыңызға қосасыз.
Сұрақтар мен жауаптар
Аннотация мен аңдатпаның айырмашылығы бар ма?
Мағынасы бір: қазақ тіліндегі ғылыми мәтіндерде көбінесе «аңдатпа» сөзі қолданылады, ал «аннотация» сөзі де кеңінен тараған.
Жұмыс тіркелмесе ше?
Жұмыстың тақырыбын, мақсатын, әдістері мен нәтижелерін сипаттасаңыз, аннотация сол сипаттамадан жазылады. Нәтижелер мен сандар ойдан қосылмайды.
Үш тілде жазуға бола ма?
Иә, әр тілдегі нұсқа сөзбе-сөз аударма емес, сол тілдің табиғи мәтіні ретінде қазақ, орыс, ағылшын ретімен беріледі.
Аннотацияда баға беріле ме?
Жоқ, жанр ережесі бойынша аннотация жұмыстың не істейтінін және не тапқанын баяндайды, аннотация жазушының пікірін бермейді.
Жұмысты тіркеп, аннотацияның жобасын алыңыз. Мәтінді журнал немесе университет талабымен салыстырып тексеріңіз.
ЖИ агенті жұмыстың жобасын дайындайды: оны өзіңіз тексеріп, түзетіп, түпкілікті нұсқаға келтіресіз, ал нақты талаптар мектебіңізге, колледжіңізге немесе ЖОО-ңызға байланысты.